Τι σημαίνει πραγματικά «ειλικρινής εκτίμηση του εφικτού»
Σε κάθε υπόθεση που αγγίζει προσωπικά δεδομένα και επικοινωνίες, το πρώτο ερώτημα δεν είναι τι θέλει ο εντολέας, αλλά τι επιτρέπει ο νόμος και τι μπορεί πραγματικά να αποδειχθεί. Η σειρά έχει σημασία. Όποιος την αντιστρέφει — ξεκινά δηλαδή από την υπόσχεση και μετά αναζητά τρόπο — δεν κάνει έρευνα, διαχειρίζεται ρίσκο. Στην Ελλάδα το απόρρητο των επικοινωνιών προστατεύεται από το άρθρο 19 του Συντάγματος, ενώ το άρθρο 370Α του Ποινικού Κώδικα τιμωρεί την παράνομη υποκλοπή και καταγραφή. Το ίδιο άρθρο 19, στην παράγραφο 3, ορίζει ότι αποδεικτικά μέσα που αποκτήθηκαν με παράνομο τρόπο δεν λαμβάνονται υπόψη. Προσθέστε τον Γενικό Κανονισμό Προστασίας Δεδομένων (ΕΕ) 2016/679 και τον νόμο 4624/2019 και το τοπίο γίνεται σαφές: δεν υπάρχει νόμιμος χώρος για «μαγικές» λύσεις.
Μια ειλικρινής εκτίμηση ξεκινά από όσα είναι νόμιμα εφικτά: παρατήρηση σε δημόσιους χώρους, έρευνα σε δημόσιες πηγές και μητρώα, διακριτικές επιτόπιες έρευνες και συνομιλίες με ανθρώπους που δέχονται να μιλήσουν, χρονολογική τεκμηρίωση, φωτογραφικό ή οπτικοακουστικό υλικό μόνο από δημόσιους χώρους και ένα γραπτό πόρισμα όπου τα εξακριβωμένα γεγονότα διακρίνονται καθαρά από τις εκτιμήσεις. Από την άλλη πλευρά, αυτό που δεν γίνεται — και δεν πρέπει να γίνεται — περιλαμβάνει την υποκλοπή τηλεφωνικών κλήσεων, την ανάγνωση μηνυμάτων τρίτων, την είσοδο σε λογαριασμούς ή συσκευές ενηλίκων, την τοποθέτηση κρυφού GPS ή λογισμικού σε ξένο αυτοκίνητο ή κινητό, την πρόσβαση σε τραπεζικά, τηλεφωνικά ή φορολογικά δεδομένα τρίτων και την καταγραφή μέσα σε ιδιωτικούς χώρους.
Η εκτίμηση αυτή έχει και δυσάρεστο μέρος, γιατί μερικές φορές καταλήγει στο «αυτό που ζητάτε δεν γίνεται νόμιμα» ή «τα νόμιμα μέσα δεν αρκούν για τον σκοπό σας». Εκεί κρίνεται η σοβαρότητα του επαγγελματία. Είναι πολύ ευκολότερο να ειπωθεί ένα «ναι» σε όλα· είναι όμως άχρηστο, επειδή μια υπόσχεση που δεν στηρίζεται σε νόμιμη μέθοδο δεν παράγει αξιοποιήσιμο υλικό, παράγει εκκρεμότητες. Γι’ αυτόν τον λόγο η πρώτη συζήτηση με έναν αδειοδοτημένο ιδιωτικό ερευνητή περιλαμβάνει έλεγχο νομιμότητας και σκοπιμότητας πριν από οποιαδήποτε ανάληψη εργασίας και πριν ζητηθεί οποιαδήποτε αμοιβή.
Ο μεγαλύτερος κίνδυνος δεν αφορά μόνο τον «ειδικό» αλλά και τον πελάτη
Η συνήθης εικόνα είναι πως ο κίνδυνος βαραίνει αποκλειστικά εκείνον που παράνομα υποκλέπτει. Στην πράξη, ο εντολέας είναι εκτεθειμένος εξίσου. Όποιος ζητά, αναθέτει και πληρώνει για υποκλοπή μπορεί να βρεθεί αντιμέτωπος με ποινικές συνέπειες, ενώ ταυτόχρονα χάνει το πλεονέκτημα που νόμιζε ότι αγόρασε: το υλικό δεν αξιοποιείται. Σε μια υπόθεση επιμέλειας τέκνων, σε εργατική διαφορά, σε ασφαλιστική διεκδίκηση ή σε διαμάχη για εμπορικό μυστικό, το «αποδεικτικό» που προέκυψε από παράνομη πρόσβαση δεν στηρίζει τον εντολέα· αντίθετα, μπορεί να στραφεί εναντίον του και να ακυρώσει μια θέση που αρχικά φαινόταν ισχυρή.
Υπάρχει και ένα δεύτερο, λιγότερο προφανές κόστος. Όποιος υπόσχεται υποκλοπές ή πρόσβαση σε λογαριασμούς τρίτων αποκτά υλικό που τον καθιστά ισχυρότερο από τον πελάτη του. Αντίγραφα μένουν κάπου, αρχεία διακινούνται, και η σχέση παύει να είναι σχέση υπηρεσίας. Στην αγορά εμφανίζονται συχνά «πακέτα» με προκαταβολές, εγγυημένα αποτελέσματα και απόλυτη μυστικότητα· το πιθανότερο αποτέλεσμα είναι η απώλεια χρημάτων, η παράδοση κατασκευασμένου υλικού ή η διαρροή της ίδιας της υπόθεσης. Η υπόσχεση γίνεται έτσι το πιο τρωτό σημείο του πελάτη.
Ακόμη και όταν το κίνητρο είναι ηθικά κατανοητό — η προστασία ενός παιδιού, η διαπίστωση μιας απάτης, η υπεράσπιση μιας επιχείρησης που δέχεται πιέσεις — ο σκοπός δεν νομιμοποιεί το μέσο. Το δικαστήριο δεν εξετάζει μόνο τι δείχνει ένα έγγραφο, αλλά και πώς αποκτήθηκε. Ο δικηγόρος αποφασίζει πώς θα αξιοποιήσει το υλικό, ο δικαστής το αξιολογεί, και κανένας σοβαρός επαγγελματίας δεν μπορεί να υποσχεθεί εκ των προτέρων έκβαση. Όταν αυτό λέγεται καθαρά από την αρχή, η συζήτηση μετατοπίζεται εκεί που πρέπει: στο τι μπορεί να τεκμηριωθεί με τρόπο που να αντέχει σε έλεγχο, ακόμη και αν χρειάζεται περισσότερος χρόνος και διαφορετική στρατηγική από την αρχικά επιθυμητή.
Πώς μοιάζει μια συνεργασία που ξεκινά από την πραγματικότητα
Έλεγχος στοιχείων πριν από οτιδήποτε άλλο
Η επιλογή γραφείου δεν βασίζεται σε εντυπωσιακές υποσχέσεις αλλά σε ελέγξιμα στοιχεία: αριθμός άδειας, πραγματική διεύθυνση, διαφάνεια κόστους και σαφή νομικά όρια. Τα τέσσερα αυτά στοιχεία είναι και ο ασφαλέστερος τρόπος για να κρίνει κανείς αν απέναντί του βρίσκεται ένας ντετεκτιβ που εργάζεται με κανόνες ή ένας πωλητής υποσχέσεων. Στην περίπτωση του Πέτρου Δρόλια, η άδεια φέρει τον αριθμό 4891/7/1/90-δ’ και η έδρα βρίσκεται στην Αιόλου 104, 105 64 Αθήνα, λίγα λεπτά με τα πόδια από το μετρό της Ομόνοιας. Τα ραντεβού κλείνονται κατόπιν συνεννόησης, ώστε να μη συναντιούνται οι πελάτες μεταξύ τους, ενώ η πρώτη συζήτηση μπορεί να γίνει και τηλεφωνικά ή με βιντεοκλήση, χωρίς δέσμευση. Η εμπειρία ξεπερνά τα τριάντα χρόνια, με περισσότερες από 1.500 υποθέσεις σε 14 χώρες, προσωπικό χειρισμό κάθε φακέλου και δίκτυο συνεργατών στην Ελλάδα και το εξωτερικό.
Γραπτό σχέδιο δράσης και κοστολόγηση πριν από την έναρξη
Σε μια σοβαρή συνεργασία δεν υπάρχει ενιαίος τιμοκατάλογος, γιατί κάθε υπόθεση διαφέρει σε διάρκεια, γεωγραφία, αριθμό ερευνητών και υλικό που απαιτείται. Αυτό που υπάρχει είναι γραπτή, εξατομικευμένη εκτίμηση κόστους και γραπτό σχέδιο ενεργειών πριν από την έναρξη της εργασίας. Η διαδικασία ακολουθεί σταθερά βήματα: εμπιστευτική πρώτη συζήτηση, έλεγχος νομιμότητας και σκοπιμότητας, σχεδιασμός, επιτόπια έρευνα, ενημερώσεις σε συμφωνημένα σημεία και προσαρμογή του σχεδίου όταν αλλάζουν τα δεδομένα. Η κάλυψη ξεκινά από το κέντρο της Αθήνας και εκτείνεται σε όλη την Αττική — βόρεια και νότια προάστια, Πειραιά, δυτικά προάστια, ανατολική Αττική και Μεσόγεια — ενώ περιλαμβάνει την υπόλοιπη Ελλάδα και υποθέσεις στο εξωτερικό, είτε με μετακίνηση είτε μέσω συνεργατών.
Παραδοτέο που μπορεί να διαβαστεί από δικηγόρο
Το τελικό προϊόν δεν είναι ένας φάκελος με «ευρήματα» αλλά ένα χρονολογημένο, δομημένο πόρισμα: γραπτό κείμενο με χρονολόγιο, τοποθεσίες, διάκριση ανάμεσα σε εξακριβωμένα γεγονότα και σε εκτιμήσεις, και οπτικό υλικό μόνο εφόσον προέρχεται από δημόσιους χώρους. Ένα τέτοιο παραδοτέο μπορεί να το διαβάσει δικηγόρος, να το αξιολογήσει και να αποφασίσει πώς θα το εντάξει σε μια διαδικασία. Παράλληλα, τα πεδία εργασίας καλύπτουν ιδιωτικές υποθέσεις, εταιρικά ζητήματα, θέματα που αφορούν ασφαλιστικές εταιρείες και νομικά γραφεία, διαδικτυακές έρευνες, ζητήματα ανηλίκων, ηλεκτρονικές αντιμετρά και ελέγχους συσκευών — πάντοτε στο πλαίσιο που ορίζει ο νόμος και με πλήρη διακριτικότητα, χωρίς δημοσιότητα για τις υποθέσεις. Στο πρώτο ραντεβού αξίζει να ζητηθούν τρία πράγματα: ο αριθμός άδειας, η διεύθυνση του πραγματικού γραφείου και η γραπτή εκτίμηση κόστους πριν αναληφθεί οποιαδήποτε ενέργεια. Όποιος διστάζει να τα δώσει, έχει ήδη απαντήσει· όποιος εξηγεί με ειλικρίνεια τι είναι εφικτό και τι όχι, προσφέρει κάτι πολυτιμότερο από μια υπόσχεση.
